Wersja robocza. Treści i nagrania nie są ostateczne.

Punkt 05

Bolesław Śmiały

Rzeźba króla

Skrót

Nagranie w przygotowaniu.

Tekst nagrania

Jestem Bolesław Śmiały, zwany też Szczodrym. W Boże Narodzenie 1076 roku w gnieźnieńskiej katedrze odzyskałem dla Polski koronę. Potem doprowadziłem do śmierci biskupa Stanisława. Ta decyzja mnie zgubiła: możni się odwrócili, a ja zmarłem na Węgrzech.

Pełna opowieść

Nagranie w przygotowaniu.

Tekst nagrania

Nazywam się Bolesław, określany przez jednych Śmiałym, a przez innych Szczodrym. Nikt nie zanotował dokładnie daty moich urodzin, ale historycy dziś twierdzą, że było to w 1042 roku. Ojciec mój, Kazimierz Odnowiciel, był synem Mieszka II, a wnukiem Bolesława Chrobrego, po którym to otrzymałem swoje imię. Tą drogą byłem więc nobilitowany do tego, by w przyszłości rządzić w państwie. Ale jakim? Ojciec mój, kiedy się urodziłem, zajęty był naprawianiem tego, co za mojego dziada zostało rozbite na kawałki. Po powstaniu ludowym i najeździe Brzetysława z Czech w 1038 roku, kraina była kompletnie zrujnowana. Potrzeba było lat, by to podnieść z gruzów. Jako pacholę obserwowałem poczynania ojca, uczyłem się rozsądku w politycznych działaniach, ale czy wyniosłem z tego lekcję na resztę życia? Sami to zaraz ocenicie.

Kiedy ojciec mój zmarł w 1058 roku, otrzymałem po nim tytuł księcia. Byłem z rodu Piastów, który poważano, dlatego budziłem respekt zarówno wśród swoich możnych, jak i u obcych dworów. To był mój atut, który musiałem wykorzystać, by podkreślić znaczenie piastowskiego dziedzictwa. Dlatego w polityce wewnętrznej i zagranicznej starałem się wprowadzić stabilizację, ale w przypadku sporów, usiłowałem stanąć po tej stronie, która mogła być korzystniejsza dla mego księstwa. Zaangażowałem się także w spór pomiędzy papiestwem a cesarstwem niemieckim, optując po stronie tego pierwszego. Te poczynania sprawiły, że nasza kraina ponownie zaczęła się liczyć.

Nie będę ukrywać, że poparcie dla papiestwa przyczyniło się do tego, że sukcesem zakończyły się także moje starania o odzyskanie korony. 25 grudnia 1076 roku w katedrze gnieźnieńskiej została mi ona nałożona na głowę. Był to dzień triumfu. Czułem, że dzieło mojego pradziada, Bolesława Chrobrego, znów powstaje z popiołów.

Jak mówiłem na początku, niektórzy określali mnie jako Bolesława Szczodrego. Tak, byłem hojny, rozdawałem dobra Kościołowi i rycerstwu, wspierałem rozwój grodów, starałem się, by państwo rosło w siłę. Nie szło to w parze ze zrozumieniem wśród wszystkich, dlatego musiałem wprowadzić rządy twardej ręki. Oczywiste, że to rodziło opór, ale co miałem zrobić? Znałem historię swoich poprzedników, a zwłaszcza dziada, który stracił w zasadzie wszystko, a zwłaszcza koronę.

Najboleśniejsza była sprawa biskupa Stanisława, który w 1079 roku stanął po stronie tych, których musiałem surowo ukarać za ich przewinienia. Historycy do dzisiaj się spierają, czy faktycznie chodziło mu tylko o to, czy może też knuł przeciwko mnie. Nie mogłem jednak pozwolić na to, by jego krytyczne uwagi pozostały bez reakcji, dlatego postanowiłem dać nauczkę. Tak, ja, król, własną ręką przyczyniłem się do jego śmierci. To właśnie dlatego, że tak postąpiłem, zaczęto mnie określać Bolesławem Śmiałym.

To wydarzenie stało się początkiem mojego końca. Możni obrócili się przeciwko mnie, rycerstwo odmówiło posłuszeństwa, a lud - podsycany opowieściami o świętym biskupie zaczął szemrać. Nagle wszystko to, co osiągnąłem w życiu, straciłem. Przez tę jedną decyzję. Udałem się na Węgry, gdzie szukałem azylu i zrozumienia, lecz skazano mnie tam na izolację. Mówią, że oszalałem, że marniałem w samotności. A jak miało być? Król pozbawiony władzy staje się cieniem samego siebie. Zmarłem w 1081 roku, daleko od kraju, który chciałem uczynić wielkim, a który mnie odrzucił. Lecz mimo mojej osobistej klęski wierzę, że nie wszystko, co uczyniłem, było daremne. Wzmocniłem państwo, odzyskałem dla niego koronę, a jeśli komuś przyjdzie ocenić czas moich rządów, to niech przynajmniej pamięta, że zawsze działałem z myślą o wielkości mego rodu oraz kraju.

Wszystkie punkty